Bij Damen Shipyards Group vliegen field service engineers de hele wereld over om service te verlenen en reparaties uit te voeren. Naast mechanica en elektronica draait het steeds meer om communicatienetwerken, met Modbus als het gangbare protocol. Om de kennis van hun mensen bij te spijkeren, ging Damen op zoek naar een Modbus-training. De scheepsbouwer kwam uit bij itsme vanwege het maatwerk en de flexibiliteit die de industrieel dienstverlener kon bieden. “Elders was het op dit niveau niet te vinden.”
Damen Shipyards Group bouwt allerlei typen schepen – zoals sleepboten, veerboten, jachten, kustvaarders en patrouillevaartuigen – voor de civiele en militaire markt. Het concern telt meer dan dertig werkmaatschappijen, die klanten wereldwijd bedienen en ook service verlenen. Op het hoofdkantoor in Gorinchem is Theo Ouwehand daarvoor verantwoordelijk als service coordinator operations. “Net als bij auto’s geven wij op onze schepen garantie. Als er iets stuk is, moeten we het repareren en vliegen we onze monteurs in. Dat kunnen lassers zijn, maar ook elektronici of mensen met verstand van communicatienetwerken. Onze serviceafdeling telt in totaal zo’n 250 mensen, onder wie vijftig field service engineers.
Gangbaar protocol
Een schip is eigenlijk één grote machine en zit daarom voor de besturing vol met PLC’s, sensoren, opnemers en regelaars. Voor de communicatie daartussen is Modbus het gangbare protocol. “Dat is het goedkoopste netwerk en zit op heel veel systemen en componenten”, verklaart Arjen Schutte, technical sales engineer bij itsme. “Het werkt met simpele codes. Vroeger had je de tweedraads seriële uitvoering via Modbus RTU (Remote Terminal Unit, red.); tegenwoordig gaat het over Ethernet met Modbus TCP (Transmission Control Protocol, red.).”
“We konden vooraf bespreken welke dingen we behandeld wilden zien”
Kennis van Modbus is dus belangrijk voor monteurs die storingen moeten verhelpen. Ouwehand ging daarom op zoek naar een training voor zijn monteurs. Hij kende itsme al van de incidentele levering van componenten en kwam uiteindelijk ook voor de Modbus-training bij de industrieel dienstverlener uit. “We wilden een training op maat waarbij we vooraf samen met een van onze field service engineers konden bespreken welke dingen we behandeld wilden zien. Dat kon itsme bieden en elders kon ik het niet op dit niveau vinden.” Schutte: “Ze waren op zoek naar een basistraining waarin ze konden leren over de codes en IP-adressen, het maken van verbindingen, enzovoort. Het leuke was dat ze echt vragen stelden over wat ze wilden weten. Daar heb ik zoveel mogelijk op ingezoomd. Als je een groep van vier of vijf mensen hebt, is het voor de een misschien moeilijk terwijl ik er voor de ander nog wel dieper op kan ingaan. Maar ik denk dat ik daar een mooie tussenweg in weet te vinden. Het leuke is ook dat je dan ziet dat de mensen elkaar les gaan geven.”
Heel praktisch
De grootste uitdaging lag nog wel in de planning van de cursusdagen, aldus Ouwehand. “Je kunt die wel over een langere periode vastleggen, maar dan zul je net zien dat een van de cursisten naar een schip moet voor een klus.” Gelukkig was Schutte heel flexibel. “Ik geef geen standaardcursussen maar doe altijd specials. Liever heb ik natuurlijk dat een cursusdag een week van tevoren wordt gepland, maar als zij zeggen dat ze morgen kunnen, dan is dat voor mij ook geen probleem.”
“Ze zien werkelijk hoe de codes over het lijntje heen en weer gaan”
De cursus is vooral heel praktisch, meldt Schutte. “Ik vertel wat het protocol inhoudt, hoe het werkt, hoe je eraan kunt meten en wat je fout kunt doen. Na een uurtje uitleg kunnen de cursisten zelf aan de slag. Ik heb daarvoor stukjes software overal vandaan gehaald waarmee ze zelf berichten over het netwerk kunnen versturen en kunnen meten wat er gebeurt. Ze zien precies hoe de codes van de verschillende Modbus-functies over de lijn heen en weer gaan tussen master en slave: sturen ze dit bericht, dan krijgen ze dat antwoord terug. Dat kunnen ze allemaal uitluisteren met de Wireshark-tool, die ze gratis op hun pc kunnen downloaden. Die software krijgen ze samen met de hand-out mee voor hun werk.”
Echt tevreden
De eerste cursus werd begin dit jaar gegeven. Ouwehand was er blij mee. “Mijn mensen waren echt tevreden over wat ze hebben geleerd. Ongeveer de helft van onze vijftig field service engineers moet kennis van Modbus hebben; die willen we de komende twee jaar allemaal de cursus laten volgen. En als ze daarna nog meer willen leren, komen we terug bij itsme om een stapje verder te gaan.” Schutte wijst onder meer op het belang van cybersecurity, dat door de toenemende dreiging en recente Europese regelgeving alleen maar groter wordt. “Je wilt niet dat een schip door een hack stuurloos wordt.” Ouwehand staat er zeker voor open, maar dat zal voor zijn opvolger zijn. “Na bijna veertig jaar bij de marine en twaalf jaar bij Damen stop ik er binnenkort mee. Dit ga ik natuurlijk netjes overdragen.” Voor nu krijgt Damen, dankzij zijn inzet, door de training van itsme voldoende Modbus-kennis aan boord.
