Een verstopte luchtfilter, een onverwachte storing of een drone boven het terrein. De continuïteit van een datacenter wordt niet alleen bepaald door servers, voedingen en koeling. De omgeving verandert voortdurend. Wie kritieke IT-infrastructuur beheert, moet daarom vooral vroeg kunnen zien wanneer iets afwijkt.

Dat is de kern van de keynote De continue strijd tegen de elementen van Leon van der Valk, Chief Information Security Officer bij SPIE Nederland, tijdens IT Infra 2026. Van der Valk bekijkt de weerbaarheid van datacenters en computerruimtes vanuit verschillende perspectieven: dat van de ontwerper, beheerder, beveiliger en toezichthouder.

Weten wat er binnen én buiten gebeurt

Beveiliging begint volgens Van der Valk bij inzicht. Sensoren en gebouwbeheersystemen maken het mogelijk om processen en omstandigheden in en rond een datacenter te volgen. Het doel daarvan is niet zoveel mogelijk data verzamelen, maar afwijkingen herkennen voordat ze tot een verstoring leiden.

Een voorbeeld uit de praktijk klinkt bijna banaal. Grote aantallen insecten kunnen filtersystemen verstoppen. Dit illustreert hoe breed het risicobeeld is. Van der Valk noemt ook een drone die een terrein nadert. Een risico dat enkele jaren geleden weinig aandacht kreeg, kan nu aanleiding zijn om bestaande beveiligingsmaatregelen opnieuw te beoordelen.

Juist daarom beschouwt hij monitoring als een veiligheidsmaatregel. Wie afwijkend gedrag snel detecteert, kan eerder ingrijpen en de mogelijke gevolgen van een verstoring beperken.

Het dreigingsbeeld beweegt

Daarmee verschuift de vraag van welke beveiliging hebben we? naar past onze beveiliging nog bij de situatie van vandaag? Volgens Van der Valk moet een securityorganisatie voortdurend volgen wat intern en extern verandert. Nieuwe risico’s horen vervolgens thuis in de risicoanalyse en uiteindelijk op tafel bij degenen die over maatregelen en investeringen besluiten.

Die benadering sluit aan bij de Nederlandse Cyberbeveiligingswet (Cbw), waarmee de Europese NIS2-richtlijn in Nederland is omgezet. Organisaties die onder de wet vallen, moeten een risicoanalyse uitvoeren en op basis daarvan passende en evenredige maatregelen nemen om hun netwerk- en informatiesystemen te beveiligen. De Cbw is sinds 15 augustus 2026 van kracht.[1]

Ook fysieke en digitale weerbaarheid raken steeds sterker met elkaar verweven. De Wet weerbaarheid kritieke entiteiten richt zich op fysieke dreigingen zoals sabotage en natuurrampen, terwijl de Cbw eisen stelt aan cyberbeveiliging en risicobeheersing.[2]

Van sensor tot organisatie

Daarmee gaat weerbaarheid verder dan techniek. Van der Valk pleit voor een professionele securityorganisatie die het veranderende dreigingsbeeld kan vertalen naar ontwerp, beheer en besluitvorming.

Tijdens IT Infra laat hij zien hoe verschillende betrokkenen naar dezelfde infrastructuur kijken en welke risico’s daarbij zichtbaar worden. De keynote is op 25 november van 13.30 tot 13.55 uur.

Wie verantwoordelijk is voor een datacenter, serverruimte of andere kritieke IT-infrastructuur krijgt daarmee een concrete vraag mee: weet je alleen hoe je infrastructuur is ontworpen, of weet je ook wat er op dit moment mee gebeurt?

Bekijk het volledige programma van IT Infra

[1] Cyberbeveiligingswet (NIS2) | NCSC

[2] Cyberbeveiligingswet (NIS2-richtlijn) en Wet weerbaarheid kritieke entiteiten (CER-richtlijn) | VNG

FHI, Federatie van technologiebranches